Η νέα ταινία του Thomas Vinterberg, «Μετά το Κυνήγι» (After the Hunt), είναι ένα βαθύ, αργό και επώδυνο ψυχολογικό δράμα που κινείται με ακρίβεια ανάμεσα στην ηθική και τη συνείδηση. Ο Δανός σκηνοθέτης, γνωστός για το συγκλονιστικό «Το Κυνήγι» (The Hunt), επιστρέφει ξανά στις σκοτεινές πλευρές της ανθρώπινης φύσης, αυτή τη φορά φωτίζοντας το βάρος των επιλογών και τη δυσκολία της λύτρωσης. Πρόκειται για μια ταινία που ζητά από τον θεατή υπομονή, συμμετοχή και ανοιχτή ψυχή και ανταμείβει πλουσιοπάροχα όποιον της την προσφέρει.
Ο Christian (Mads Mikkelsen) επιστρέφει στο χωριό του μετά από μια προσωπική κρίση, προσπαθώντας να επανασυνδεθεί με το παρελθόν του και να συμφιλιωθεί με όσα άφησε πίσω. Δεν είναι όμως το παρελθόν που τον καταδιώκει, αλλά οι πράξεις του. Εκείνες που σημάδεψαν τις ζωές των άλλων και τον ανάγκασαν να ζήσει αποκομμένος από τον εαυτό του. Η ενοχή, η ανάγκη για συγχώρεση και η αναμέτρηση με τον ίδιο του τον εσωτερικό δαίμονα αποτελούν τον πυρήνα της ιστορίας, που χτίζεται με μικρές, προσεκτικές κινήσεις και σχεδόν ποιητική ακρίβεια.
Ο Mads Mikkelsen παραδίδει μια από τις πιο ώριμες και εσωτερικές ερμηνείες της καριέρας του. Με το γνώριμο βλέμμα του που συνδυάζει οδύνη και αξιοπρέπεια, καταφέρνει να εκφράσει το ανείπωτο. Τη μάχη ανάμεσα στην αυτοτιμωρία και την ανάγκη να αγαπηθεί ξανά. Δεν χρειάζεται ούτε κραυγές ούτε υπερβολές. Κάθε μικρή παύση, κάθε σκιά στο πρόσωπό του γίνεται ολόκληρη αφήγηση. Ο Mikkelsen ερμηνεύει τον Christian με τέτοια αλήθεια, που μοιάζει να τον κατοικεί.
Η σκηνοθεσία του Vinterberg υπηρετεί αυτό το κλειστοφοβικό ψυχολογικό τοπίο με υποβλητική δεξιοτεχνία. Ο φακός πλησιάζει ασφυκτικά τα πρόσωπα, σχεδόν τα φυλακίζει, αφήνοντας τον θεατή να αισθανθεί την πνιγηρή εσωτερικότητα των χαρακτήρων. Τα κοντινά πλάνα λειτουργούν σαν καθρέφτες της ψυχής. Σε κάθε βλέμμα αποτυπώνεται η αμφιβολία, το βάρος της ενοχής, η προσπάθεια για λύτρωση. Ο ρυθμός είναι επίτηδες αργός, σχεδόν τελετουργικός. Ο Vinterberg δεν βιάζεται να “πει”, αφήνει τα πάντα να ωριμάσουν μέσα από τη σιωπή και τη σκέψη.
Η φωτογραφία αποτελεί από μόνη της έναν δεύτερο αφηγητή. Με γκρίζες αποχρώσεις, μουντή παλέτα και σχεδόν άχρωμο φως, η ταινία πλάθει μια ατμόσφαιρα πένθους και στοχασμού. Κάθε καρέ μοιάζει με πίνακα που αντικατοπτρίζει τη συναισθηματική κατάσταση των ηρώων. Το φως και το σκοτάδι εναλλάσσονται σαν εσωτερικοί ρυθμοί ενοχής και ελπίδας. Δεν υπάρχει τίποτα “όμορφο” σε αυτό τον κόσμο κι όμως, η αισθητική του Vinterberg είναι συναρπαστικά αληθινή.
Η θεματολογία της ταινίας αγγίζει τα πιο ευαίσθητα στρώματα της ανθρώπινης εμπειρίας. Την ενοχή, τη συγχώρεση, την ηθική ευθύνη, την ανάγκη για επανόρθωση. Ο σκηνοθέτης αποφεύγει τις απλοϊκές απαντήσεις. Αντίθετα, δημιουργεί ένα ηθικό λαβύρινθο όπου κάθε απόφαση γεννά νέες ερωτήσεις. Μπορεί η συγχώρεση να είναι ειλικρινής; Υπάρχει εξιλέωση χωρίς αποδοχή της ενοχής; Ο Christian αγωνίζεται για τη βαθύτερη κατανόηση του εαυτού του και για να βρει τρόπο να ζήσει με αυτό που είναι. Αυτή είναι και η ουσία της ταινίας. Η παραδοχή πως η λύτρωση αποτελεί πορεία, μια συνεχόμενη πράξη ζωής.
Ο Vinterberg αποδεικνύει ξανά ότι είναι ένας από τους πιο βαθιά ανθρωποκεντρικούς δημιουργούς του ευρωπαϊκού σινεμά. Η συγκίνηση που προκαλεί πηγάζει από την αλήθεια. Μας οδηγεί κατευθείαν μέσα στην ψυχή των ηρώων του. Και εκεί, ανάμεσα στη σιωπή, στις ματιές, στις αναμνήσεις, βρίσκουμε κάτι τρομακτικά οικείο. Τον ίδιο μας τον εαυτό.
Η Μετά το Κυνήγι» αφήνει τον θεατή να βαδίσει μόνος του μέσα στις σκέψεις. Προσφέρει εκείνο που κάνει το σινεμά αληθινό Τη ματιά ενός ανθρώπου που ξαναγεννιέται. Μια εμπειρία που μένει, μια ήσυχη κατάδυση στη σιωπή και στη συνείδηση.
Γράφει η Βασιλική Χριστάκου
