Μετά τα αλλεπάλληλα sold out από την πρεμιέρα της στις 12 Δεκεμβρίου, το «Δείπνο Ηλιθίων» επιστρέφει στο METROPOLITAN: The Urban Theater με παρατάσεις παραστάσεων, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική μιας παράστασης που κατάφερε να ξεχωρίσει μέσα στο φετινό θεατρικό τοπίο της πόλης. Πρόκειται για μια κωμωδία που στηρίζεται στον ρυθμό, τη λεπτομέρεια και τη συλλογική δουλειά του θιάσου, στοιχεία που αποδεικνύονται καθοριστικά για την επιτυχία της.
Το έργο του Francis Veber συγκαταλέγεται στις πιο ευρηματικές κωμωδίες καταστάσεων της σύγχρονης δραματουργίας. Η υπόθεση εκτυλίσσεται γύρω από ένα ιδιότυπο «παιχνίδι» κοινωνικού χλευασμού. Μια παρέα αυτοαποκαλούμενων «έξυπνων» προσκαλεί κάθε εβδομάδα έναν «ηλίθιο» σε δείπνο, με στόχο τη διασκέδαση εις βάρος του. Όταν όμως στο τραπέζι εμφανίζεται ο Φρανσουά Πινιόν, το παιχνίδι αρχίζει να καταρρέει, αποκαλύπτοντας τις πραγματικές ισορροπίες εξουσίας και ανωτερότητας.
Πίσω από το καταιγιστικό χιούμορ, το «Δείπνο Ηλιθίων» θέτει ένα σαφές και διαχρονικό ερώτημα. Ποιος είναι τελικά ο «ηλίθιος»; Εκείνος που γίνεται αντικείμενο χλευασμού ή εκείνος που έχει ανάγκη να γελοιοποιήσει τον άλλον για να επιβεβαιώσει την υπεροχή του;
Η κωμωδία του Veber λειτουργεί ως μηχανισμός αντιστροφής. Ο αρχικός θύτης μετατρέπεται σταδιακά σε θύμα, ενώ η αθωότητα του «ηλίθιου» αναδεικνύει τις ρωγμές μιας κοινωνικής αυτάρκειας που βασίζεται στην έπαρση και την ειρωνεία. Το γέλιο εδώ γεννιέται από την αμηχανία και επιστρέφει ως καθρέφτης ανθρώπινων συμπεριφορών.
Η σκηνοθεσία του Πασχάλη Αραμπατζή προσεγγίζει το «Δείπνο Ηλιθίων» με σαφή επίγνωση του μηχανισμού της κωμωδίας. Η παράσταση στηρίζεται σε έναν καλοκουρδισμένο ρυθμό, όπου κάθε είσοδος, παύση και αντίδραση λειτουργεί με ακρίβεια, χωρίς υπερβολές και εύκολες εξάρσεις. Η σκηνοθετική γραμμή υπηρετεί το έργο, αφήνοντας το χιούμορ να προκύψει από τις καταστάσεις και τις σχέσεις των προσώπων και όχι από εξωτερικά τεχνάσματα.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η ισορροπία ανάμεσα στη φάρσα και τον ρεαλισμό. Ο Αραμπατζής αποφεύγει τη φλυαρία και τη χονδροειδή κωμικότητα, επιλέγοντας μια σκηνοθεσία που δίνει χώρο στο κείμενο να αναπνεύσει και στους ηθοποιούς να κινηθούν μέσα σε ένα αυστηρά δομημένο πλαίσιο. Το αποτέλεσμα είναι μια παράσταση με σταθερό ρυθμό και καθαρή σκηνική οικονομία, όπου η ένταση χτίζεται προοδευτικά και το γέλιο λειτουργεί ως φυσική απόρροια της δράσης.
Η σκηνοθετική ματιά αναδεικνύει τον συλλογικό χαρακτήρα της παράστασης. Κανένας ρόλος δεν λειτουργεί αποκομμένα, αλλά ως μέρος ενός συνόλου που κινείται με ακρίβεια, ενισχύοντας την αίσθηση ότι το «παιχνίδι» του έργου εξελίσσεται ανεξέλεγκτα, παρασύροντας όλους τους εμπλεκόμενους. Μέσα από αυτή τη συνειδητή επιλογή, η σκηνοθεσία καταφέρνει να μετατρέψει μια κλασική κωμωδία καταστάσεων σε μια σύγχρονη σκηνική εμπειρία με συνοχή και διάρκεια.
Η σκηνογραφική και ενδυματολογική επιμέλεια της Ιφιγένεια Μανώλα σε συνεργασία με τον Πασχάλη Αραμπατζή υπηρετεί με ακρίβεια τη λογική της παράστασης, δημιουργώντας έναν απολύτως λειτουργικό αστικό χώρο που λειτουργεί ως πεδίο σύγκρουσης χαρακτήρων και καταστάσεων. Το διαμέρισμα, με καθαρές γραμμές και αναγνωρίσιμη αισθητική, οριοθετεί με σαφήνεια τη δράση και επιτρέπει στο έργο να εξελιχθεί με ρυθμό, χωρίς σκηνικά εμπόδια ή περιττές αλλαγές. Τα αντικείμενα αποκτούν δραματουργική σημασία και συμμετέχουν ενεργά στη φάρσα, ενώ τα κοστούμια ενισχύουν τη διάκριση χαρακτήρων και κοινωνικών ρόλων, υποστηρίζοντας το κωμικό αποτέλεσμα με μέτρο και συνέπεια.
Η παράσταση στηρίζεται σε μια ουσιαστική δουλειά συνόλου, όπου οι ερμηνείες λειτουργούν συμπληρωματικά και υπηρετούν τον ρυθμό του έργου. Ο Βασίλης Βακάλης, στον ρόλο του Φρανσουά Πινιόν, αποτελεί τον σταθερό άξονα γύρω από τον οποίο εκτυλίσσεται ολόκληρος ο μηχανισμός της κωμωδίας. Με μέτρο, ακρίβεια και έντονη σκηνική παρουσία, αποδίδει την αθωότητα του χαρακτήρα χωρίς να τον μετατρέπει σε καρικατούρα, επιτρέποντας στο γέλιο να γεννηθεί από την αμηχανία και όχι από την υπερβολή.
Ο Βαγγέλης Ραφαήλ Καλλίτσογλου, ως Πιερ Μπροσάν, χτίζει με συνέπεια τον ρόλο του ανθρώπου που κινεί το «παιχνίδι» και τελικά παγιδεύεται σε αυτό. Η ερμηνεία του λειτουργεί ως αντίβαρο στον Πινιόν, αναδεικνύοντας τη σταδιακή αποδόμηση της αλαζονείας και της ψευδαίσθησης ανωτερότητας. Η Κατερίνα Γανδά κινείται με άνεση ανάμεσα στους δύο ρόλους της, συμβάλλοντας αποφασιστικά στον ρυθμό της παράστασης και ενισχύοντας τις κωμικές εναλλαγές με καθαρή σκηνική παρουσία.
Σημαντική είναι και η συμβολή των Γιώργος Μιχαλάκος και Τάσος Ταλιανίδης, οι οποίοι υποστηρίζουν με ακρίβεια τη φάρσα και λειτουργούν ως καταλύτες στην εξέλιξη της δράσης. Όλοι μαζί συγκροτούν ένα σύνολο που κινείται με κοινό ρυθμό και σαφή στόχευση, αποδεικνύοντας ότι η επιτυχία της παράστασης προκύπτει από τη συλλογική ισορροπία και όχι από μεμονωμένες εξάρσεις.
Το χιούμορ της παράστασης βασίζεται στον απόλυτο έλεγχο του ρυθμού και στην ακρίβεια των αντιδράσεων. Οι σκηνές εξελίσσονται με καταιγιστικό timing, όπου κάθε παύση, βλέμμα και καθυστέρηση λειτουργεί δραματουργικά, επιτρέποντας στο γέλιο να προκύψει οργανικά από τη σύγκρουση χαρακτήρων και καταστάσεων. Η κωμωδία αποφεύγει τον εύκολο εντυπωσιασμό και τις κραυγαλέες εξάρσεις, επιλέγοντας έναν ρυθμό που χτίζεται προοδευτικά και κορυφώνεται μέσα από την επανάληψη και την κλιμάκωση της φάρσας. Το αποτέλεσμα είναι ένα γέλιο που γεννιέται από την αμηχανία και την ανατροπή, χωρίς να εξαντλείται σε στιγμιαία ευρήματα, διατηρώντας αμείωτη την ένταση και την εγρήγορση του θεατή σε όλη τη διάρκεια της παράστασης.
Το «Δείπνο Ηλιθίων» παρουσιάζεται εδώ ως μια κωμωδία με σαφή σκηνική κατεύθυνση και εσωτερική πειθαρχία. Η παράσταση αξιοποιεί με ακρίβεια τον μηχανισμό του έργου, διατηρώντας σταθερό ρυθμό και καθαρή στόχευση, χωρίς να εγκλωβίζεται σε εύκολες υπερβολές. Πίσω από το γέλιο, αναδεικνύεται μια διακριτική αλλά ουσιαστική παρατήρηση πάνω στις ανθρώπινες σχέσεις, την ανάγκη επιβεβαίωσης και την ψευδαίσθηση ανωτερότητας. Πρόκειται για μια καλοδουλεμένη θεατρική πρόταση που στέκεται με συνέπεια τόσο ως ψυχαγωγία όσο και ως σχόλιο, αφήνοντας τον θεατή να αποχωρήσει με χαμόγελο αλλά και σκέψη.
Γράφει η Κατερίνα Ματσά
ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ
Κείμενο: Francis Veber
Μετάφραση: Νικολέτα Κοτσαηλίδου
Σκηνοθεσία: Πασχάλης Αραμπατζής
Μουσική – Στίχοι: Σταυρίνα Κωνσταντίνου
Σκηνογραφική & Ενδυματολογική επιμέλεια: Ιφιγένεια Μανώλα – Πασχάλης Αραμπατζής
Γραφιστικός σχεδιασμός: Playwalk
Φωτογραφίες & Βίντεο: Εύη Μαυρομάτη
Επικοινωνία: Λία Κεσοπούλου
Παραγωγή: Metropolitan Productions
Παίζουν: Βασίλης Βακάλης, Κατερίνα Γανδά, Βαγγέλης Ραφαήλ Καλλίτσογλου, Γιώργος Μιχαλάκος, Τάσος Ταλιανίδης
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Δείπνο Ηλιθίων
Χώρος:
Metropolitan: The Urban Theater
Βασ. Όλγας 65 & Φλέμινγκ 2, Θεσσαλονίκη (τηλ. 2311 284 773)
Νέες παραστάσεις:
Σάββατο 31 Ιανουαρίου στις 18:00, Σάββατο 7 Φεβρουαρίου στις 18:00, Σάββατο 14 Φεβρουαρίου στις 21:00 και Κυριακή 15 Φεβρουαρίου στις 19:00
Διάρκεια παράστασης: 100 λεπτά (με 10λεπτο διάλειμμα)
Τιμές εισιτηρίων: 16€ κανονικό | 13€ μειωμένο (φοιτητών, ανέργων, ΑΜεΑ)
Αγορά εισιτηρίων: https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/deipno-ilithion-skg/ & καθημερινά από το ταμείο του θεάτρου
Parking: Ιδιωτικοί χώροι parking πλησίον του θεάτρου
Πρόσβαση με Μετρό: Στάση Φλέμινγκ
Σας ενδιαφέρει:
→ Το θέατρο Metropolitan είναι προσβάσιμο σε αναπηρικά αμαξίδια.
→ Δεν επιτρέπεται η είσοδος στο θέατρο μετά την έναρξη της παράστασης.
